Doanh nghiệp Việt trước làn sóng kinh doanh tuần hoàn

Từ bỏ “kinh tế tuyến tính” – kinh tế tuần hoàn mở ra cơ hội tăng trưởng mới cho doanh nghiệp. Trong bối cảnh tài nguyên ngày càng cạn kiệt và áp lực môi trường gia tăng, mô hình kinh tế tuyến tính truyền thống (sản xuất – sử dụng – thải bỏ) đang bộc lộ nhiều hạn chế. Thay vào đó, kinh tế tuần hoàn (Circular Economy) nổi lên như một giải pháp toàn diện, không chỉ giúp giải quyết các thách thức về môi trường mà còn mở ra những cơ hội tăng trưởng mới, bền vững cho doanh nghiệp, đặc biệt là tại Việt Nam.

Những lưu ý về mô hình kinh doanh tuần hoàn

Mô hình kinh doanh tuần hoàn là gì?

Kinh tế tuần hoàn là một mô hình kinh tế trong đó các hoạt động thiết kế, sản xuất và dịch vụ được tổ chức nhằm kéo dài tuổi thọ của vật liệu và sản phẩm, giảm thiểu chất thải và ô nhiễm, tái sử dụng và tái chế tài nguyên. Khác với kinh tế tuyến tính, kinh tế tuần hoàn hướng đến việc giữ cho tài nguyên được sử dụng trong chu trình kinh tế càng lâu càng tốt, tối đa hóa giá trị của chúng và giảm thiểu sự phụ thuộc vào tài nguyên nguyên sinh [5].

Các nguyên tắc cốt lõi của kinh tế tuần hoàn bao gồm:

•Thiết kế để loại bỏ chất thải và ô nhiễm: Ngay từ giai đoạn thiết kế sản phẩm, dịch vụ, các doanh nghiệp cần tính toán để giảm thiểu tối đa lượng chất thải phát sinh và ô nhiễm môi trường. Điều này bao gồm việc lựa chọn vật liệu, quy trình sản xuất, và thiết kế sản phẩm sao cho dễ dàng tái chế, tái sử dụng.

•Giữ sản phẩm và vật liệu được sử dụng: Mục tiêu là kéo dài vòng đời của sản phẩm và vật liệu thông qua các hoạt động như sửa chữa, bảo trì, nâng cấp, tái sử dụng, và tái sản xuất. Khi sản phẩm không còn sử dụng được, các thành phần của nó sẽ được thu hồi để tái chế thành nguyên liệu cho các sản phẩm mới.

•Tái tạo các hệ thống tự nhiên: Kinh tế tuần hoàn không chỉ tập trung vào việc quản lý tài nguyên nhân tạo mà còn chú trọng đến việc phục hồi và tăng cường các hệ thống tự nhiên. Điều này bao gồm việc sử dụng năng lượng tái tạo, bảo tồn đa dạng sinh học, và quản lý tài nguyên nước, đất một cách bền vững.

Lợi ích của kinh tế tuần hoàn đối với doanh nghiệp

Việc chuyển đổi sang mô hình kinh tế tuần hoàn mang lại nhiều lợi ích chiến lược cho doanh nghiệp, từ việc giảm chi phí đến việc tạo ra các nguồn doanh thu mới và nâng cao hình ảnh thương hiệu:

•Giảm thiểu chất thải và ô nhiễm: Bằng cách tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên và tái chế chất thải, doanh nghiệp có thể giảm đáng kể lượng rác thải phát sinh và tác động tiêu cực đến môi trường. Điều này không chỉ giúp tuân thủ các quy định môi trường mà còn giảm chi phí xử lý chất thải.

•Kéo dài vòng đời sản phẩm và vật liệu: Thay vì sản xuất và thải bỏ, doanh nghiệp tập trung vào việc thiết kế sản phẩm có độ bền cao, dễ sửa chữa và tái sử dụng. Điều này giúp giảm nhu cầu về nguyên liệu mới, tiết kiệm chi phí sản xuất và tạo ra giá trị lâu dài cho sản phẩm.

•Tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên: Kinh tế tuần hoàn khuyến khích doanh nghiệp sử dụng tài nguyên một cách hiệu quả hơn, từ đó giảm sự phụ thuộc vào nguồn tài nguyên nguyên sinh và giảm thiểu rủi ro từ biến động giá cả nguyên vật liệu.

•Tạo ra cơ hội kinh doanh mới và tăng trưởng bền vững: Mô hình này mở ra các cơ hội kinh doanh mới trong lĩnh vực tái chế, sửa chữa, dịch vụ sản phẩm, và phát triển các sản phẩm từ vật liệu tái chế. Điều này không chỉ tạo ra nguồn doanh thu mới mà còn giúp doanh nghiệp xây dựng một mô hình kinh doanh bền vững, có khả năng chống chịu tốt hơn trước các biến động của thị trường.

Benefits of circular economy: 6 reasons for implementing it

Các case study nổi bật tại Việt Nam

Việt Nam đang chứng kiến sự chuyển mình mạnh mẽ của nhiều doanh nghiệp trong việc áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn. Dưới đây là một số ví dụ điển hình:

•Công ty TNHH Coca-Cola Việt Nam: Coca-Cola đã triển khai nhiều sáng kiến nhằm giảm thiểu rác thải nhựa và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn. Công ty cam kết thu gom và tái chế tương đương 100% lượng bao bì mà họ bán ra thị trường vào năm 2030. Coca-Cola cũng đầu tư vào công nghệ sản xuất chai nhựa từ vật liệu tái chế và hợp tác với các đối tác để xây dựng hệ thống thu gom, phân loại rác thải hiệu quả.

•Công ty TNHH FrieslandCampina Việt Nam (Dutch Lady): Dutch Lady đã áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn trong sản xuất sữa bằng cách tái sử dụng nước thải đã qua xử lý để tưới cây và vệ sinh nhà xưởng. Công ty cũng sử dụng bã thải từ quá trình sản xuất làm phân bón hữu cơ cho cây trồng, tạo ra một chu trình khép kín, giảm thiểu chất thải và tối ưu hóa tài nguyên.

•Tập đoàn TH True Milk: TH True Milk là một trong những doanh nghiệp tiên phong trong việc áp dụng công nghệ cao và quy trình sản xuất khép kín để giảm thiểu tác động môi trường. Tập đoàn sử dụng năng lượng mặt trời trong sản xuất, xử lý chất thải chăn nuôi thành phân bón hữu cơ, và tái sử dụng nước. Điều này không chỉ giúp TH True Milk sản xuất ra các sản phẩm sạch mà còn góp phần bảo vệ môi trường.

Những ví dụ này cho thấy, kinh tế tuần hoàn không chỉ là một khái niệm lý thuyết mà đã và đang được các doanh nghiệp Việt Nam triển khai một cách hiệu quả, mang lại lợi ích kép về kinh tế và môi trường. Việc từ bỏ “kinh tế tuyến tính” và chuyển mình sang mô hình kinh tế tuần hoàn là một bước đi tất yếu để doanh nghiệp Việt Nam tăng trưởng bền vững trong tương lai.

Kinh doanh

TIÊU ĐIỂM

MỚI CẬP NHẬT

Kinh
doanh